Van buitenaf is er weinig aan de hand. Je doet je werk en je zorgt voor de mensen om je heen. En toch loop je al een hele tijd tegen hetzelfde aan: dat strenge stemmetje dat zegt dat het niet goed genoeg is, of een leegte die blijft terwijl er mensen genoeg om je heen zijn. Individuele EFT-therapie is een manier om te onderzoeken waar dat vandaan komt, en wat er nodig is om er anders mee om te gaan.
Wat individuele EFT-therapie is
Individuele EFT-therapie is een vorm van therapie waarin emoties en hechting centraal staan, en waarin de aandacht vooral uitgaat naar de relatie met jezelf. EFT staat voor Emotionally Focused Therapy en is ontwikkeld door de Canadese psycholoog Sue Johnson. Wil je uitgebreider lezen waar de methode vandaan komt, dan leg ik dat uit in mijn artikel over EFT relatietherapie.
Het verschil zit in waar je naar kijkt. Bij relatietherapie onderzoek ik met een stel het patroon dát tussen hen ontstaat: wie doet wat, en wat roept dat bij de ander op. Kom je alleen, dan gaat het over het patroon tussen jou en jezelf. Welke gevoelens duw je weg omdat ze ooit te groot of te ingewikkeld waren? Wat zeg je tegen jezelf als iets niet lukt? En wat gebeurt er als je die gevoelens niet meer wegduwt?
De werkzame gedachte is in beide vormen dezelfde. Emoties zijn geen ruis die je moet wegwerken, maar informatie. Onder irritatie zit vaak teleurstelling, onder afstand houden zit vaak angst. Zolang je alleen met de bovenkant bezig bent, blijft de onderkant sturen. EFT Nederland omschrijft individuele EFT ook zo: als een vorm waarin je actief werkt aan de relatie met jezelf.
Waarom je steeds in hetzelfde patroon terechtkomt
Iedereen ontwikkelt manieren om met spanning om te gaan. De een gaat harder werken, de ander lost het liever alleen op, een derde strijkt de boel glad voordat er ruzie van komt. Die manieren zijn ooit slim geweest. Ze pasten bij de situatie waarin je ze leerde en ze hielpen je erdoorheen.
Het ingewikkelde is dat ze blijven werken nadat de situatie allang veranderd is. Wie als kind leerde dat hij het zelf moest zien te rooien, blijft alles alleen doen, ook als er inmiddels iemand is om op te leunen. En wie leerde dat het pas goed was als het perfect was, blijft die lat omhoog schuiven terwijl niemand daar nog om vraagt.
Daaronder zit meestal een vaste manier van naar jezelf kijken. Niet genoeg. Te veel. Te gevoelig. Dat voelt als een eigenschap, iets wat nu eenmaal bij je hoort. EFT kijkt daar anders naar: het is een conclusie die je ooit hebt getrokken, in omstandigheden die daar aanleiding toe gaven. Conclusies kun je herzien.
Wat het zo hardnekkig maakt, is dat zo’n patroon zelden op één plek blijft. Het duikt op in je werk, in vriendschappen, in je relatie, in hoe je ouder bent. Precies daarom helpt het vaak maar tijdelijk om de situatie te veranderen: je neemt jezelf mee naar de volgende baan en de volgende relatie. Hoe je geleerd hebt om je te verhouden tot mensen die belangrijk voor je zijn, is waar hechting over gaat. Over hoe dat begint, schreef ik eerder in mijn artikel over hechtingstheorie in de opvoeding.
Hoe een gesprek eruitziet
Je krijgt bij mij geen lijstje met adviezen en geen huiswerk mee. Ik vraag vooral door naar wat er op dat moment, in de kamer, bij je gebeurt. Wat voel je in je lijf als je hierover vertelt? Wat gaat eraan vooraf, vlak voordat je dichtklapt of juist harder gaat praten?
Dat klinkt misschien omslachtig als je met een concreet probleem komt. Toch zit daar het verschil tussen begrijpen en veranderen. Weten waarom je iets doet is waardevol, maar het helpt je zelden op het moment zelf. Daarom werk ik niet alleen aan inzicht achteraf, maar zoeken we het gevoel in het gesprek op, zodat je het een keer anders kunt doorleven dan je gewend bent.
Ik kijk ook naar waar het vandaan komt: het gezin waarin je opgroeide, eerdere relaties, ervaringen die zijn blijven hangen. Dat doe ik niet om iemand de schuld te geven, want daar heeft niemand iets aan, maar om te begrijpen waarom jouw reactie ooit logisch was. En ook als je alleen komt, volgen we een systemische benadering: jij staat niet los van de mensen om je heen, vroeger niet en nu niet.
De praktische kant is simpel. We beginnen met een kennismakingsgesprek van 45 minuten, waarin ik luister naar wat er speelt en we samen kijken of individuele therapie bij je vraag past. Daarna duurt een sessie een uur, gemiddeld eens per één tot drie weken. Elk traject is maatwerk: de een heeft genoeg aan een korte reeks gesprekken, de ander neemt er langer de tijd voor. Onderweg evalueren we samen hoe het gaat. Meer over hoe ik werk lees je op de pagina over mijn werkwijze.
Voor wie individuele EFT bedoeld is
Voor volwassenen die merken dat ze telkens tegen hetzelfde aanlopen en er met vrienden of familie niet uitkomen. Soms gaat het om onzekerheid of faalangst die je klein houdt, soms om somberheid of een leegte waar je moeilijk de vinger op legt. Ook een verlies, een rouwproces of een scheiding die maar niet wil zakken is een goede reden om te komen.
Het kan ook zijn dat je het gevoelt hebt dat je relatie vastloopt, maar je partner wil (nog) niet mee. Ook dan kun je alleen beginnen. Je onderzoekt welk aandeel jij hebt in het patroon tussen jullie en wat jij anders zou willen doen. Vaak verandert er in een relatie al iets zodra één van de twee anders gaat reageren.
Je hoeft niet eerst vastgelopen te zijn voor (EFT) therapie iets voor je kan betekenen. Twijfel je of je klacht ‘erg genoeg’ is, dan is dat op zichzelf al een prima reden om een keer kennis te maken.
Gaat het om acute psychische nood, of om klachten waarvoor specialistische ggz-behandeling nodig is, dan is je huisarts het juiste eerste adres. Ik werk als systeemtherapeut (NVRG), geregistreerd EFT-relatietherapeut en orthopedagoog (NVO), en dat is iets anders dan een ggz-traject.
Individueel, samen of allebei
De drie vormen die ik aanbied verschillen vooral in wie er in de kamer zit. Bij individuele therapie ben jij degene met wie ik in gesprek ga en staat de relatie met jezelf centraal. Bij EFT-relatietherapie werk ik met jullie samen aan de band tussen jou en je partner. Bij gezinstherapie gaat het om de patronen tussen alle gezinsleden.
De onderliggende benadering is steeds dezelfde, en de vormen kunnen in elkaar overlopen. Wie alleen begint en gaandeweg merkt dat de partner toch wil aanhaken, kan overstappen naar relatietherapie. Je hoeft vooraf niet zelf te bepalen welke vorm het moet worden — dat is precies waar een kennismakingsgesprek voor is.
De patronen waar je nu last van hebt, zijn ooit ontstaan omdat ze je hielpen. Dat betekent ook dat er iets aan te veranderen valt, al gaat dat zelden snel. Wat het kost, vind je op de pagina over tarieven en vergoeding.
Wil je weten of EFT iets voor jou kan betekenen — of het nu gaat om jezelf, je relatie of je gezin? Neem contact op met Praktijk Claartje voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.
Veelgestelde vragen over individuele EFT-therapie
Vroeger komt vaak ter sprake, maar het is geen verplicht onderdeel en zeker geen beginpunt. We starten bij wat je nu meemaakt. Blijkt onderweg dat een reactie van vroeger stamt, dan kijken we daarnaar, op het tempo dat jij aangeeft en niet verder dan waar jij je prettig bij voelt.
Dat hoor ik vaak, en het is geen belemmering. Gevoelens wegzetten is meestal iets wat je ooit hebt geleerd omdat het nodig was. We gaan niet forceren; ik help je opmerken wat er in kleine momenten gebeurt, bijvoorbeeld in je lijf. Daar begint het meestal, niet bij grote emoties.
Er is overlap, maar de insteek verschilt. Coaching richt zich meestal op een doel in het hier en nu: anders omgaan met je werk, of een knoop doorhakken. In individuele EFT kijk ik ook naar wat er onder dat doel ligt en waar je reactie vandaan komt. Daarnaast ben ik als systeemtherapeut geregistreerd bij de NVRG, de beroepsvereniging die daar opleidings- en herregistratie-eisen aan stelt.
Vaak wel, maar laten we het in de kennismaking even bespreken. Loopt er al een behandeling bij een psycholoog of in de ggz, dan is het prettig als duidelijk is wie waaraan werkt. Soms is het beter om op elkaar te wachten in plaats van naast elkaar te werken; dat hangt af van wat er speelt.
Geen vaste opdrachten of werkbladen. Wel merken de meeste mensen dat ze tussen twee gesprekken door anders gaan opmerken wat er gebeurt: net iets eerder doorhebben dat ze dichtklappen, bijvoorbeeld. Dat opmerken is het werk. Waar het helpt, spreken we samen iets concreets af om uit te proberen.
Daar kijken we onderweg samen naar; dat hoef je niet in je eentje te beoordelen. Veranderingen zijn in het begin vaak klein: je reageert net iets anders in een situatie die eerder altijd hetzelfde liep. Merk je na een aantal gesprekken weinig beweging, zeg het dan gerust. Dan kijken we of een andere aanpak of een andere therapeut beter past.